• जैनकोष
    जैनकोष
  • Menu
  • Main page
    • Home
    • Dictionary
    • Literature
    • Kaavya Kosh
    • Study Material
    • Audio
    • Video
    • Online Classes
    • Home
    • Dictionary
    • Literature
    • Kaavya Kosh
    • Study Material
    • Audio
    • Video
    • Online Classes
    • What links here
    • Related changes
    • Special pages
    • Printable version
    • Permanent link
    • Page information
    • Recent changes
    • Help
    • Create account
    • Log in

जैन शब्दों का अर्थ जानने के लिए किसी भी शब्द को नीचे दिए गए स्थान पर हिंदी में लिखें एवं सर्च करें

 Actions
  • Page
  • Discussion
  • View source
  • View history

त्रैराशिकवाद

From जैनकोष

नंदिसूत्र/239 गोशालप्रवर्तिना आजीविका: पाखंडिनस्त्रेराशिका उच्यंते। कस्मादिति चेदुच्यते, इह ते सर्वं वस्तु त्रयात्मकमिच्छंति। तद्यथा जीवोऽजीवो जीवाजीवाश्च, लोका: अलोका: लोकालोकाश्च, सदसत्सदसत् । नयचिंतायामपि त्रिविधं नयमिच्छंति। तद्यथा, द्रव्यास्तिकं पर्यायास्तिकमुभयास्तिकं च। ततस्त्रिभी राशिभिश्चरंतीति त्रैराशिका:। =गोशाल के द्वारा प्रवर्तित पाखंडी आजीवक और त्रैराशिक कहलाते हैं। ऐसा क्यों कहलाते हैं ? क्योंकि वे सर्व ही वस्तुओं को त्र्यात्मक मानते हैं। इस प्रकार है जैसे कि–जीव अजीव व जीवाजीव; लोक, अलोक व लोकालोक; सत् असत् व सदसत् । नय की विचारणा में तीन प्रकार की नय मानते हैं। वह इस प्रकार–द्रव्यार्थिक पर्यायार्थिक व उभयार्थिक। इस प्रकार तीन राशियों द्वारा चरण करते हैं, इसलिए त्रैराशिक कहलाते हैं। धवला 1/1,1,2/ गा.76/112 अट्ठासी-अहियारेसु चउण्हमहियाराणमत्थि णिद्देसो। पढमो अबंधयाणं विदिओ तेरासियाणं बोद्धव्वो।76। =(दृष्टिवाद अंग के) सूत्र नामक अर्थाधि के अठासी अर्व्वाधिकारों का नामनिर्देश मिलता है। ...उसमें दूसरा त्रैराशिक वादियों का जानना।

 


पूर्व पृष्ठ

अगला पृष्ठ

Retrieved from "https://www.jainkosh.org/w/index.php?title=त्रैराशिकवाद&oldid=97336"
Categories:
  • त्र
  • इतिहास
JainKosh

जैनकोष याने जैन आगम का डिजिटल ख़जाना ।

यहाँ जैन धर्म के आगम, नोट्स, शब्दकोष, ऑडियो, विडियो, पाठ, स्तोत्र, भक्तियाँ आदि सब कुछ डिजिटली उपलब्ध हैं |

Quick Links

  • Home
  • Dictionary
  • Literature
  • Kaavya Kosh
  • Study Material
  • Audio
  • Video
  • Online Classes

Other Links

  • This page was last edited on 23 September 2022, at 14:51.
  • Privacy policy
  • About जैनकोष
  • Disclaimers
© Copyright Jainkosh. All Rights Reserved
  • Powered by MediaWiki